چیمەنتۆی تێکەڵاو کە تێکەڵەیەک لە کەرەستەی کانزا و پۆزۆلانیک لەگەڵ چیمەنتۆی پۆرتلاند، ڕۆڵێکی بەرچاو دەگێڕێت لە باشترکردنی کارایی کۆنکرێت. بەکارهێنانی ئەم جۆرە چیمەنتۆیە لە تێکەڵەی کۆنکرێتدا تایبەتمەندی فیزیایی و کیمیایی و مانەوەی کۆنکرێت لە ژێر بارودۆخی ژینگەیی جیاوازدا بەرز دەکاتەوە.
هەندێک لە تایبەتمەندییە سەرەکییەکانی چیمەنتۆی تێکەڵاو بریتین لە:
یەکێک لە تایبەتمەندییە سەرەکییەکانی چیمەنتۆی تێکەڵاو توانای کۆنترۆڵکردنی کارلێکی ئەلکالی-سیلیکا (ASR)ە. ئەم کاردانەوەیە دەبێتە هۆی فراوانبوون و درزکردن و زیانگەیاندن بە پێکهاتەکە. بەکارهێنانی چیمەنتۆی تێکەڵاو لەگەڵ کەرەستەی پۆزۆلانیک ڕێژەی ئەلکالی ئازاد لە تێکەڵەی کۆنکرێتدا کەمدەکاتەوە و ڕێگری دەکات لە ڕوودانی ئەم کارلێکە.
لە پڕۆژەکانی ڕژانی کۆنکرێت بەکۆمەڵدا، درووستکردنی گەرمی زۆر دەبێتە هۆی درزکەوتنی گەرمی. چیمەنتۆی تێکەڵاو ڕادەی کارلێکە کیمیاییەکان کەمدەکاتەوە، بەمەش گەرمی بەرهەم هێنراو لە کاتی ئاودان کەمدەکاتەوە و مەترسی درزکردن کەمدەکاتەوە.
بوونی پێکهاتە کانزاییە چالاکەکان لە چیمەنتۆی تێکەڵاودا بۆشاییەکانی ناو کۆنکرێت پڕدەکاتەوە و کونیلە کراوەکان کەمدەکاتەوە. ئەمەش نەک هەر چڕی کۆنکرێت زیاد دەکات بەڵکو چوونە ژوورەوەی ئاو و ئایۆن و گازە زیانبەخشەکان بۆ ناو پێکهاتەی کۆنکرێتەکە سنووردار دەکات.
کۆنکرێتی دروستکراو بە چیمەنتۆی تێکەڵاو زیاتر بەرگری لە شلبوونەوەی ماددە چیمەنتۆییەکان دەکات بەهۆی ڕژانی ئاوەوە. ئەمەش تەمەنی خزمەتگوزاری ئەو پێکهاتانەی وەک پرد و تونێل و بەندەرەکان زیاد دەکات کە بەر ئاوی ڕژاو دەکەون.
بە بەراورد لەگەڵ چیمەنتۆی ئاسایی، چیمەنتۆی تێکەڵاو بەرگرییەکی باشتر لە بەرامبەر هێرشی کاربۆناسیۆن و سەلفات پێشکەش دەکات. ئەم تایبەتمەندییە بە تایبەتی لە ژینگەی خاکی شێدار، پیشەسازی، یان دەوڵەمەند بە سەلفاتدا گرنگە.
لە کاتێکدا کە هێزی سەرەتایی کۆنکرێت بە چیمەنتۆی تێکەڵاو ڕەنگە کەمێک کەمتر بێت، لە درێژخایەندا، زیادبوونی بەرچاو لە هێزی پەستان و چرچبوون بەدی دەکرێت. ئەمەش سوودێکی سەرەکییە بۆ پێکهاتە درێژخایەنەکان.
چیمەنتۆی تێکەڵاو کاتی دانانی ڕێکدەخات، ڕێگە بە دانانی باشتری کۆنکرێت دەدات لە کەشوهەوای گەرمدا یان لەسەر پڕۆژە گەورەکان. هەروەها ڕێگری لە کۆمەڵەی ساختە دەکات، کە دیاردەیەک دەتوانێت پرۆسەی کۆنکرێتکردن تێکبدات.

کارگەی چیمەنتۆی کوردستان
لە ساڵی ١٩٨٦ وەزارەتی پیشەسازی بە هاوبەشی لەگەڵ چیمەنتۆی سێپاهان، چیمەنتۆی سۆفیان، چیمەنتۆی شۆماڵ بۆ پێشخستنی ئەم پڕۆژەیە، کۆمپانیای چیمەنتۆی دیواندەرە کوردستانی دامەزراند. ئەم کۆمپانیایە لە ١٦ی ئەیلوولی ١٩٨٦ بە ژمارە ٦١٤١٤٠ تۆمارکراوە.
دروستکردنی هێڵی بەرهەمهێنان لە سەرەتای ساڵی ١٩٩٢ دەستیپێکرد و لەگەڵ پاککردنەوەی ئامێرە بیانییەکان بە بەهای نزیکەی ٤٢ ملیۆن دۆلار لە گومرگی، ئەم ئۆپەراسیۆنە تا ساڵی ١٩٩٣ بەردەوام بوو.
لە 9ی تەمموزی ساڵی ۱۹۹۸ کارگەی چیمەنتۆی کوردستان بە بەرهەمهێنانی ۲۳۰۰ تۆن کلینکەر لە ڕۆژێکدا کەوتە کار.
کۆمپانیای چیمەنتۆی کوردستان ساڵی ۱۹۹۹ پێگەی خۆی لە کۆمپانیای پشکی تایبەتەوە گۆڕی بۆ کۆمپانیای پشکی گشتی. هەروەها لە ساڵی 2003 پشکەکانی کۆمپانیای بیناسازی پیشەسازی گۆڕدرا بۆ کۆمپانیای وەبەرهێنانی غەدیر.
لە ساڵی ٢٠٠٦ بە کەڵک وەرگرتن لە پرۆژەی فراوانکردنی توانا، کارگەی چیمەنتۆی کوردستان دەتوانێت بەرهەمی خۆی بۆ ۳۲۰۰ تۆن لە ڕۆژێکدا زیاد بکات.
لە ساڵی ٢٠١٥ بە کارپێکردنی سایلۆ و ڕۆلەر میڵێکی فرە ژوور، توانای بەرهەمهێنانی چیمەنتۆی ئەم کارگەیە گەیشتە ٦ هەزار تۆن لە ڕۆژێکدا.
کۆمپانیای چیمەنتۆی کوردستان، وەک گەورەترین یەکەی پیشەسازی لە پارێزگای کوردستان و یەکێک لە بەڕێوەبەرە پێشەنگەکانی ڕۆژئاوای وڵات، لە گەشەپێدانی بەردەوام و ئابووری لە ناوچەکەدا، لە ساڵی ۱۹۹۷ دامەزراوە، بە کەڵک وەرگرتن لە نوێترین تەکنەلۆژیا، کۆمپانیاکە توانای ناوەکی خۆی بۆ ۶ هەزار تۆن چیمەنتۆ لە ڕۆژێکدا بەرزکردووەتەوە. هەروەها بەرهەمهێنانی چیمەنتۆی تایبەتمەند بە بەکارهێنانی تەکنەلۆژیای سایلۆی فرە ژوور ئەم کارگەیەی کردووە بە یەکەیەکی یەک وێستگەیی لە ناوچەکەدا.
کۆمپانیای چیمەنتۆی کوردستان لە ساڵی ١٤٠٢ بە ئامانجی دروستکردنی ئایدیاڵەکانی کۆمپانیای غەدیر کاپیتال و پیشەسازی لەسەر ڕێگای داهێنان و گەشەپێدانی بەردەوامە. کۆمپانیاکە بە پلانەکانی دەستنیشانکردن و دابینکردنی پێداویستییە بەرچاوەکان، هەوڵدەدات وەک هاوبەشێکی متمانەپێکراو و قازانج لە پیشەسازی چیمەنتۆدا بناسرێت و هەموو لایەنە پەیوەندیدارەکانی وەک هاوکارێکی بەنرخ لەبەرچاو بگرێت.